Vermogensbeheer volgens Van Lieshout & Partners

Het lijkt wel alsof de aandelenmarkt op dit moment uit twee kampen bestaat. Zij die denken dat we in een dubbel dip terecht komen en zij die denken dat de economie de komende jaren een beetje door blijft kwakkelen. Op zich zou je beide meningen nog met elkaar in overeenstemming kunnen krijgen. Een kwakkelende economie (scenario 2) kan ook betekenen dat je twee kwartalen of meer een lichte krimp hebt en dus officieel een dubbel dip. Maar aanhangers van het dubbel dip-scenario bedoelen hiermee bijna altijd dat we wederom in een zware recessie terecht zullen komen en niet dat we een lichte terugval zullen meemaken.

Wat mij opvalt is dat beide scenario’s zeer fanatiek worden verdedigd. Omdat het toch om het voorspellen van de toekomst gaat, lijkt het mij raadzaam om op zijn minst vraagtekens bij je eigen visie te zetten. Voor zover ik weet heeft niemand de krant van morgen (of ik moet een verkeerd abonnement hebben, dat kan natuurlijk ook). De grote vraag is natuurlijk welk scenario uit gaat komen. Of beter gezegd, welk scenario meer waarschijnlijk is.

Op dit moment lijkt er nog weinig aan de hand met de groei in de VS. Recentelijk werd bekend dat de groei in het tweede kwartaal uitkwam op 1,6 %. Hoewel dit de laagste groei is sinds het derde kwartaal 2009, was het percentage toch hoger dan verwacht. Daarnaast nam de kwaliteit van de groei niet verder af. De afgelopen kwartalen werd de groei voor een groot gedeelte in positieve zin beïnvloed door voorraadopbouw. Uiteraard is dit effect tijdelijk.

Hoewel het lijkt dat de economische groei in het afgelopen kwartaal fors is afgenomen, valt dit dus wel mee als je corrigeert voor tijdelijke effecten. Het lijkt er dus op dat de economische groei begint te verminderen, maar dat een dubbel dip voorlopig niet aan de orde is. Maar goed, bovenstaande cijfers zeggen iets over het verleden. Uiteraard gaat het bij beleggen om de toekomst.

De twee meest belangrijke factoren die de economische groei en dus de beurs in de VS en Europa zullen bepalen, zijn de wereldwijde schulden en de arbeidsmarkt in de VS. In deze column zal ik dieper ingaan op het laatste.

In de VS is op dit moment 9,6 % van de beroepsbevolking werkloos. Hoewel dit percentage vorig jaar even boven de 10 % uitkwam, is dit uiteraard een zeer verontrustend percentage. We moeten terug naar begin jaren tachtig om dit soort percentages tegen te komen.

Minimaal net zo verontrustend zijn de jobless claims. Dit getal geeft de hoeveelheid mensen weer die in een bepaalde periode (meestal een maand) een werkloosheiduitkering aanvragen. Het laatste cijfer bedroeg 450.000 mensen. Weliswaar is dit niet zo veel als begin 2009, maar toch kun je op basis van dit cijfer niet concluderen dat het goed gaat met de arbeidsmarkt in de VS.

Toch gaat het minder slecht met de arbeidsmarkt dan je op basis van bovenstaande zou mogen verwachten. Ik schrijf opzettelijk minder slecht, want echt goed is het ook weer niet te noemen. Bovenstaande zegt meer iets over het verleden. Waar het natuurlijk echt om gaat is de toekomst. Daarnaast vind ik het vooral van belang hoe het met de werkgelegenheid in de bedrijven is gesteld. Bij de overheid gaat het niet goed en dit zal de komende jaren alleen maar verder verslechteren.

Onderstaande grafiek geeft het aantal nieuwe banen weer in de private sector. Sinds begin dit jaar worden er weer netto banen gecreëerd in de private sector. Per saldo kwamen er dit jaar 763.000 nieuwe banen bij. Nu moet dit ook wel om maandelijks de schoolverlaters op te vangen. Maar desalniettemin vindt er na een aantal jaren weer een creatie van banen plaats.

Maar ook dit cijfer zegt natuurlijk alleen iets over het verleden. Het aantal gewerkte uren per werkweek vind ik persoonlijk een goede voorspeller. Immers, als een bedrijf verwacht dat de economie zal gaan aantrekken, dan laat het zijn personeel eerst langer werken. Pas in een later stadium zal het personeel aantrekken. Hoewel in historisch perspectief de gemiddelde werkweek nog steeds vrij laag is, begint dit de afgelopen 12 maanden toch te verbeteren. In oktober 2009 bedroeg de gemiddelde werkweek 33 uur. Op dit moment bedraagt de gemiddelde werkweek 33,5 uur per week.

Een andere voorspeller is uiteraard het aantal mensen dat nu nog een baan heeft maar op korte termijn zal worden ontslagen (in goed Nederlands de challenger layoffs). Ook deze grafiek ziet er hoopvol uit. Het aantal aangekondigde toekomstige ontslagen ligt op het laagste niveau sinds 10 jaar.

Als we nog wat dieper in de arbeidsmarktcijfers duiken, dan valt ook op dat het aantal vacatures de laatste tijd weer begint toe te nemen. Onderstaande grafiek geeft de Monster Employment Index weer. Deze index werd in april 2004 met een indexstand van 100 gestart en geeft het aantal online vacatures weer. Deze index laat nu al 7 maanden op rij een forse stijging zien. In augustus nam het aantal online vacatures t.o.v. 2009 met ruim 12 % toe.

Kortom, hoewel het op het eerste gezicht met de arbeidsmarkt in de VS nog bijzonder slecht gaat, zijn er wel degelijk lichtpuntjes te noemen. Wel moeten we ons realiseren dat dit ook hard nodig is, omdat er bijzonder veel Amerikanen zich niet officieel als werkloos hebben ingeschreven dan wel korter werken dan ze zouden willen. Om het officiële werkloosheidpercentage echt naar beneden te krijgen, is nog een lange weg te gaan.