|
Aandelen
Al geruime tijd zijn veel beleggers het er over eens dat defensieve aandelen de voorkeur hebben boven offensieve aandelen. Met defensieve aandelen bedoelen we aandelen waarbij de winst minder afhankelijk is van de economische situatie, die een stabiele kasstroom en dividend hebben en die minder heftig fluctueren op de beurs. Te denken valt bijvoorbeeld aan aandelen uit de telecomsector (KPN), voedingsaandelen (Ahold, Unilever) en bedrijven werkzaam in de oliesector (Vopak, Fugro en Royal Dutch Shell). Financials en uitzenders zijn, in het bijzonder in de huidige marktomstandigheden, bepaald niet defensief.
Deze voorkeur klinkt uiteraard logisch omdat er ons nog veel slecht nieuws te wachten staat. Oplopende werkloosheid, afnemende bestedingen, miljarden verliezen en dalende huizenprijzen zorgen er voor dat de kranten de komende maanden nog veel negatief nieuws zullen melden.
Offensief omhoog, defensief omlaag
Toch is dit het meest eenvoudige deel van beleggen. Het moeilijkste onderdeel is inschatten hoeveel slecht nieuws er al is ingeprijsd. Als we kijken naar de AEX, dan lijkt het erop dat het slechte nieuws volledig is ingeprijsd. Alle negatieve verhalen ten spijt zijn het vooral de offensieve aandelen die stijgen. De schijnbaar logische keus van defensieve aandelen heeft dus niet echt tot succes geleid. Sterker nog, deze defensieve aandelen laten een flinke underperformance ten opzichte van de AEX zien. In onderstaande tabel staan de rendementen en het risico (de volatiliteit) over de afgelopen 30 dagen.
Bovenstaande tabel belooft ook weinig goeds voor veel hedge funds die long in defensieve aandelen zitten en short in offensieve aandelen.
Dus in offensief?
De stijgende beurskoers van onder andere de financials zorgt ervoor dat sommige beleggers weer vol in deze offensieve aandelen willen stappen. De enige reden is echter de stijgende beurskoers. Zouden zij al enkele weken niet naar de koersen kijken en men zou ze vragen of ze al in financials zouden willen beleggen, dan zouden zij dit hoogst waarschijnlijk geen goed idee vinden. Maar puur omdat iets stijgt, wil men er weer in beleggen. Wij denken dat het hier nog te vroeg voor is. De onrust onder beleggers is nog te groot om nu al een duurzaam herstel te verwachten.
Baltic Dry Index
Een zeer goede maatstaf voor de stand van de wereldeconomie is de zogenaamde Baltic Dry Index. Deze index (BDI) is de belangrijkste graadmeter voor tarieven van de bulkscheepvaart. Het wordt dagelijks gepubliceerd door de Londense Baltic Exchange. De koers wordt samengesteld op basis van de tarieven die betaald worden om grondstoffen te vervoeren op de 25 drukst bevaren scheepvaartroutes. Alleen de scheepsvervoerders en aanbieders van grondstoffen mogen handelen op deze beurs. De BDI is dus een mooie objectieve maatstaf voor de wereldhandel.
Uit onderstaande grafiek kunnen we duidelijk afleiden dat er een grote correlatie is tussen de AEX en de BDI. Daalt de BDI dan daalt de AEX en vice versa. Uitzondering was de periode 1997 – 2003 toen de beurzen stegen en inklapten vanwege de IT-bubble. Voor de goede orde, beide indices zijn in onderstaande grafieken in euro’s weergegeven.
De laatste paar weken is dit verband er echter niet. De BDI is sinds begin maart gedaald van 1575 naar 1534 (oftewel een daling van 2,6 %), terwijl de AEX onder aanvoering van de financials is gestegen van 218 naar 236 (oftewel een stijging van 8,3 %). Een lagere BDI betekent echter dat de wereldhandel de laatste paar weken verder is verslechterd. Uiteindelijk is dit ook voor de offensieve aandelen (de financials, Mittal of Randstad) slecht nieuws.
Obligaties
De afgelopen maanden waren niet alleen de aandelenmarkten in beweging (lees negatief), maar was ook de obligatiemarkt volop in het nieuws. Vanwege de terughoudendheid van banken zijn veel ondernemingen op de obligatiemarkt aangewezen. Ondernemingen zoals Heineken, Akzo, DSM en Elsevier kwamen dan ook recent met nieuwe obligatie-emissies. Aangezien op dit moment beleggers een hoge risico-opslag eisen, zijn deze ondernemingen gedwongen een hoge coupon te vergoeden. Helaas waren wij niet de enige die deze nieuwe obligaties wilden aanschaffen. Zo was de nieuwe obligatie van Heineken 4 maal overtekend. Daarnaast geldt voor sommige nieuwe obligaties een minimale inleg van € 50.000.
Mocht het in het risicoprofiel passen, dan hebben wij voor sommige relaties één of meerdere van bovenstaande obligaties gekocht. Wij zijn van mening dat de kredietwaardigheid van bovenstaande ondernemingen geen aanleiding is om deze obligaties niet te kopen. In sommige gevallen hebben wij obligaties van ING verkocht. De voornaamste reden was niet om geld vrij te maken voor bovenstaande obligaties, maar vanwege ons risicobeheer. Er bestaat nog steeds (weliswaar klein) een kans dat ING genationaliseerd zal worden. Wat er dan precies met de obligaties van ING gaat gebeuren is onduidelijk. In IJsland zijn sommige obligaties van genationaliseerde banken omgezet in aandelen. Deze aandelen zijn nagenoeg waardeloos zodat ook de obligaties waardeloos zijn. Omdat wij bij obligaties zo weinig mogelijk risico’s willen lopen, hebben wij besloten dit risico niet te willen lopen.
Daarnaast selecteren wij zo min mogelijk obligaties met een korte looptijd. Door de vlucht naar veiligheid en de verwachte inflatie op de korte termijn, is de kortlopende rente de laatste maanden fors gedaald. Dit betekent dat de koersen van kortlopende obligaties sterk zijn gestegen. Langlopende obligaties zijn minder in koers gestegen. Ondanks de licht gestegen rente, blijft de risico-opslag hoog. Dit zorgt ervoor dat het te verwachte rendement nog steeds kansen biedt.
De witte lijn geeft de lange rente weer, de oranje lijn de korte rente en de blauwe lijn is het verschil tussen de lange en korte rente.
Conclusie
Hoewel de afgelopen weken de aandelenbeurzen fors zijn hersteld, zijn wij er toch nog niet gerust op. De eerste tekenen van herstel zijn weliswaar zichtbaar, maar een goede indicator voor de wereldeconomie laat ons zien dat we er nog niet zijn. Voorlopig vinden wij het nog te vroeg om extra rendement na te streven door extra risico te accepteren. Dit kan er wel toe leiden dat we op korte termijn achter kunnen blijven op bijvoorbeeld de AEX.
Met vriendelijke groet,
Van Lieshout & Partners N.V.
|